سازمان بهداشت جهانی، اعتیاد به مواد مخدر

دانلود پایان نامه

گفته می شود که در اواخر سلطنت شاه عباس شیره خشخاش را تقریبا همه می خوردند و کسی نبود که از آن استفاده نکند . تریاکی ها معتقد بودند که تریاک برای معالجه اکثر بیماری ها و مخصوصا صرع مفید است و کلیه قوای بدنی و مخصوصا قوای جنسی را تقویت می کند. (رحمدل, حقوق کیفری مواد مخدر, 1391, ص. 225)
در زمان سلطنت شاه عباس دوم و شاه سلیمان نیز بر اساس نوشته شاردن جهانگرد فرانسوی مردم ایران تریاک می خوردند و او یک تریاک دان طلای میناکاری شده به شهنواز خان نایب السلطنه گرجستان تقدیم کرده است . به نحوی که عده ای انقراض سلسله صفوی به وسیله افاغنه در سال 1135 هجری قمری را به دلیل اشاعه مواد مخدر و اعتیاد به آن دانسته اند. (رحمدل, حقوق کیفری مواد مخدر, 1391, ص. 225)
در دوره قاجاریه در اثر نفوذ انگلیسی ها ، نحوه استعمال تریاک توسط ایادی هندی آنان ، از خوردن به کشیدن تغییر یافت . و بعد هم به مرور زمان تریاک به عنوان داروی خانگی جای خود را در میان ایرانیان باز کرد . حکومت نیز تریاک را به عنوان یک منبع درآمد به حساب آورد و این کسب درآمد از تریاک در زمان پهلوی نیز ادامه پیدا کرد که قانون تحدید تریاک مصوب 1289 هجری شمسی به عنوان اولین قانون مصوب در این زمینه و قوانین مصوب تا چندین سال بعدی دلالت بر این امر دارد. (رحمدل, حقوق کیفری مواد مخدر, 1391, ص. 225-226)
علی الظاهر در ایران مصرف مواد افیونی مثل تریاک و حشیش رواج داشته و دارد و هروئین و مرفین و سایر مواد مخدر در ردیف هروئین و مرفین از اواخر دهه 30 در ایران رواج پیدا کرده اند (رحمدل, حقوق کیفری مواد مخدر, 1391, ص. 226)
اعتیاد حد اقل با وجود یکی از دو نوع وابستگی زیر مشخص می شود :
وابستگی جسمانی که با ظهور از خویشتن داری یا عدم آن که با آشفتگی های جسمی و یا روانی است توضیح داده می شود و هنگامی ظهور پیدا می کند که مصرف ماده به تعلیق در آمده باشد . اهرمی فیزیولوژِیک در عرصه تحمل و بردباری است و معرف این است که که فرد معتاد به افزایش میزان ماده مورد مصرف کشانده می شود یا از ماده دیگری استفاده می کند که آثار مورد انتظار را محقق سازد .
وابستگی روانشناختی که خودرا با تمایل شدید به تمدید مصرف ظاهر می کند بی آنکه لزوما با ترک آن بیماری و تحمل ظاهر شود . این نوع وابستگی مستلزم ظهور منظم وابستگی جسمانی نخواهد بود . (برژن،هانری, 1391, ص. 14-15)
برخی از مواد مخدر به عنوان موادی در نظر گرفته می شوند که توانایی بالقوه سریع و شدید وابسته کردن سریع و قوی جسمانی و روانی را دارند ( هروئین ) در مقابل موادی مانند الکل وجود دارند که زمان القای وابستگی به ویژه وابستگی جسمانی می تواند سالهای زیادی به طول انجامد . مواد مخدر از دیدگاه دیگری نیز می توانند طبقه بندی شوند که آن را «توانایی بالقوه اعتیاد » می نامند . (برژن،هانری, 1391, ص. 15)
لازم به یاد آوری است که این تمایز مشروع و درست در اثر پیشرفت های علوم عصبی دوباره به چالش کشیده شده است (برژن،هانری, 1391, ص. 15)
تعریف اعتیاد به دارو خیلی مشکل است و امروزه به صورت دقیق تر به جای عبارت اعتیاد از عبارت وابستگی به دارو استفاده می کنند . اصطلاح «دارو »به معنی هر ماده ای است که وقتی مصرف می شود ممکن است یک یا بیش از یک کارکرد بدن را تغییر دهد . مشکل تعریف وابستگی به دارو وقتی به راحتی قابل درک است که رشته وسیعی از رفتارهایی که در آنها دارو مصرف می شود مشمول تعریف مزبور شود . برای مثال خیلی از افراد داروهای آرامبخش مصرف می کنند ولی معتاد نامیده نمی شوند . انتخاب اصطلاح «وابستگی دارویی » به جای اعتیاد به مواد مخدر از این جهت صورت گرفت که در سال 1964 سازمان بهداشت جهانی بر اساس توصیه یک گروه کارشناسی تلاش برای تفکیک بین« اعتیاد به مواد مخدر » و «عادت داشتن به مواد مخدر »را ، که تا آن موقع مجزا از هم تلقی می شدند ، متوقف کرد ، و به جای آنها از اصطلاح « وابستگی دارویی »استفاده نمود و وابستگی دارویی به شرح زیر تعریف می شود : « یک حالت روانی و گاهی اوقات فیزیکی است که از تعامل بین یک موجود زنده و دارو که با ویژگی پاسخ های رفتاری و پاسخ های دیگر مشخص می شود و همیشه با الزام به مصرف مستمر یا متناوب دارو به منظور درک آثار روانی ان همراه است و برخی اوقات به منظور اجتناب از درد ناشی از نبود دارو مورد استفاده قرار می گیرد. (رحمدل, حقوق کیفری مواد مخدر, 1391, ص. 214)
بخش سوم:
تاریخچه مصرف مواد مخدر برای ارتکاب جرم :
گفتار اول:
حشاشون:
گروه های تندرو اسلامی که به ترور های سیاسی دست می زدند با مصرف مواد توهم زا افراد خود را آماده حمله کرده و افراد بزرگ حکومت ها را می کشتند . اولین گروهی که در جهان معروف به استفاده از مواد توهم زا برای قتل دشمنان سیاسی خود است گروه پیروان «حسن صباح» به نام «حشاشون » بود .
تعریف :
حشاشون یک گروه اسماعیلی، فاطمی، نزاریه مشرقیه اند که از دیگر فاطمی ها جدا شده اند و به امامت نزار بن مستنصر بالله و اولاد وی دعوت میکنند، مؤسس شان حسن بن الصباح بود که قلعهء «الموت» را بحیث مرکز دعوت و پایتخت دولت خود قرار داده بود، این فرقه در قتل و ترور، بخاطر اهداف سیاسی و دینی، و در تعصب، امتیاز خاصی داشتند، کلمه «اساسین» (ASSASSIN) به اشکال مختلف در لغت اروپایى ها داخل شده و به معنای: قتل ناگهانی، قتل بطور غدر و خیانت، و یا قاتل حرفه ای، استعمال می شود. (مشکور, 1368, ص. 159)
آنان اولین گروهی بودند که مصرف مواد توهم زا در ایران را رایج نمودند و اولین ماده توهم زا در ایران حشیش بود. خوردن حشیش در شام ، آناتولی و عراق و کشیدن آن در ایران معمول بود . (مشکور, 1368, ص. 159)
اسماعیلیه از قرن سوم هجری عادت به استعمال حشیش داشتند در قرن پنجم هجری چنان که از اخبار صلیبیون معلوم می شود حشاشین که همان اسماعیلیه باشند برای دست زدن به ترور و آدم کشی و از خود بیخود شدن از این گیاه اهریمنی استفاده می کردند از این جهت کلمه assassin در زبان های اروپای جنوبی به معنای اسماعیلیه حشیش کش به کار می رود . (مشکور, 1368, ص. 159)