مفهوم دانش و انواع آن، توانمندسازی کارکنان

دانلود پایان نامه

فصل دوم
(ادبیات تحقیق)
2-1- مقدمه
منافع حاصل از به کارگیری مدیریت دانش باعث شده که اغلب سازمانها تلاشهایی برای پیاده سازی این فرآیند انجام دهند؛ اما تلاشهای اولیه در اغلب سازمانها با این چالش عمده مواجهند که باوجود سرمایه گذاری روی مدیریت دانش گسترش نفوذ کاربردهای آن به کندی صورت می پذیرد. علت اصلی این مشکل پایین بودن سطح آمادگی سازمانها برای پذیرش و استفاده از مدیریت دانش است.در سال های اخیر مدیریت دانش به عنوان یکی از جالب ترین و چالش انگیز ترین موضوعات مدیریت کسب و کار بوده و دایره کاربرد آن همواره با سایر مباحث عرصه مدیریت گسترده تر می شود.( ضیایی و دیگران ، 1390، 180) مدیریت دانش فرآیندی است که به سازمان ها در شناسایی، انتخاب، سازماندهی،انتشار و انتقال اطلاعات مهم و مهارت هایی که بخشی از سابقه سازمان هستند و عموما به صورت ساختار نیافته در سازمان وجود دارد،یاری می رساند(توربان، 2006).
از طرفی یکی از مفاهیمی که در راستای بالندگی منابع انسانی مطرح گردیده ، توانمندسازی کارکنان است . عده ای تصور می کنند توانمندسازی مفهومی قدیمی است در حالی که این طور نیست . در واقع ، توانمندسازی به عنوان شیوه نوین ایجاد انگیزش به یکی از داغ ترین مباحث روز مدیریت مبدل شده است . وجود تغییرات سریع ، پیشرفت های تکنولوژیک و رقابت های آشکار و پنهان در دنیا ، اهمیت و ضرورت توانمندسازی را بیش از پیش آشکار ساخته است ( ضیائی و دیگران ، 1387 ، ص69 )
2-2- مدیریت دانش
2-2-1- مفهوم دانش و انواع آن
مفهوم مدیریت دانش برای مدت‌های مدیدی به صورت علمی اما غیررسمی مورد استفاده واقع شده است. فقدان یک توافق عمومی در ارائه تعریف مشخص از این مفهوم، به ایجاد آشفتگی و اغتشاش منجر شده است. بنابراین، به منظور درک بهتر مفهوم مدیریت دانش باید ابتدا به بررسی مفاهیم داده، اطلاعات، دانش و ارتباط میان آن‌ها بپردازیم .
عبارتهای اطلاعات و داده، اغلب به‌جای عبارت دانش به کار برده می‌شوند.
اما در واقع آن‌ها مفاهیم متفاوتی دارند و درک تفاوت آن‌ها برای انجام یک کار دانش محور بسیار حیاتی و مهم است.
داده
داده یک واقعیت از یک موقعیت و یا یک مورد از یک زمینه خاص بدون ارتباط با دیگر چیزهاست. داده‌ها منعکس کننده تعاملات و مبادلات کامل و واحد و منسجمی هستند که تحت عنوان جزء ناچیز از آن‌ها یاد می‌شود. این اجزاء در پایگاه‌های داده، ذخیره و مدیریت می‌شود (نوروزیان، 1384). در حقیقت داده‌ها حقایق و واقعیت‌های خام هستند، که به خودی خود معنایی ندارند (مختاری و یمین فیروزه، 1383). پیتر دراکر عنوان می‌کند که اطلاعات یعنی داده‌های مرتبط و هدف‌دار به بیانی دیگر از نظر او داده‌ها به تنهایی مربوط و هدف‌دار نیستند (داونپورت و پروساک، 1379). داده‌ها دارای اهمیت هستند به خاطر این که شرط لازم و ضروری برای خلق اطلاعات محسوب می شوند (اواد و قزیری، 2004).
اطلاعات
اطلاعات از قرار گرفتن داده‌ها در یک زمینه یا محیط خاص ایجاد می شود. با افزودن ارزش به داده‌ها، در واقع آن‌ها را به اطلاعات تبدیل می کنیم .ویژگی اطلاعات آن است که می‌توان آن را به‌صورت مستندات مکتوب یا فایل‌های موجود در پایگاه داده‌ها نگهداری کرد: مثلاً نوشتن هزینه هر دانش‌آموز در یک دبیرستان و در یک سال تحصیلی خاص به عنوان اطلاعات محسوب می شود (جعفری مقدم،1372: 8). اضافه کردن زمینه و تفسیر به داده‌ها و ارتباط آن‌ها با یکدیگر، موجب شکل گیری اطلاعات می شود. اطلاعات داده‌های ترکیبی و مرتبط همراه با زمینه و تفسیر آن است. ارتباط داده‌ها ممکن است بیان کننده اطلاعات باشد. ممکن است صرفاً ارتباط داده‌ها به اطلاعات منجر نگردد مگر این که موجب درک مفهوم آن‌ها باشد. اطلاعات در حقیقت داده‌های خلاصه شده را در بر می گیرد که گروه بندی، ذخیره، پالایش، سازماندهی و تحلیل شده اند تا بتوانند زمینه را روشن سازند، می توان با بررسی اطلاعات به اتخاذ تصمیمات پرداخت (نوروزیان، 1384).
اگر بخواهیم معنی واژه مورد بحث را دقیق‌تر و سخت‌گیرانه‌تر روشن کنیم، باید بگوییم تنها گیرنده می‌تواند مشخص کند که دریافت‌های وی واقعاً اطلاعات بوده و او را تحت تأثیر قرار داده است به این ترتیب، ماهیت اطلاعات انتقالی به گیرنده، بیش از آن که به فرستنده مربوط باشد از سوی دریافت‌کننده آن تعیین می‌شود (داونپورت و پروساک، 1379: 109).
دانش
دانش عبارت است از افکار و پندارها، فهم و درس‌های آموخته شده در طول زمان. دانش فهمیده می‌شود و فرد آن را از طریق تجربه، استدلال، بصیرت، یادگیری، خواندن و شنیدن به دست می آورد.
هنگامی که دیگران دانش خود را با افراد سهیم می کنند، دانش گسترش می یابد و هنگامی که دانش فرد با دانش دیگران ترکیب می شود، دانش جدیدی به وجود می آید. دانش ماهیتی فردی دارد، زیرا با ارزش‌ها و باورهای افراد و ادراک آن‌ها از جهان و دیگران، در ارتباط متقابل قرار دارد. به علاوه، دانش در بافت و زمینه روابط بین فردی ظاهر می ‌شود. دانش غنی تر و معنادارتر از اطلاعات است (دی بات، 78:1383).
نوناکا وتاکئوچی به بحث در زمینه اهمیت ایجاد دانش و نوآوری در سازمان پرداختند . از نظر این دو محقق،روش های خاص ایجاد دانش در شرکت های ژاپنی و در نتیجه ،نو آوری های مستمرایجاد شده ،عامل موفقیت شرکت های ژاپنی بعد از جنگ جهانی دوم بوده است . بنابراین ،آنها نتیجه گیری می کنند که نه تنها دانش ،بلکه اثر بخشی فرآیند دانش نیز عامل محرکی برای ایجاد نوآوری می باشد . هدف تولیددانش ،ایجاد نوآوری مستمر می باشد که منجربه کسب مزیت رقابتی می شود.( مقیمی، رمضان، 1390 :21)
مزیت رقابتی
نوآوری مستمر