می 7, 2021

اثربخشی دوره آموزش ضمن خدمت فاوا برای معلمان دوره متوسطه شهرستان ملایر بر اساس مدل کرک پاتریک- قسمت ۴

طی سال های بعد، دفتر آموزش ضمن خدمت مؤسسه های دیگری را در مراکز شهرستان ها برای توسعه فعالیت های آموزش ضمن خدمت تأسیس کرد. و از ۱۳۵۶ به منظور تمرکز زدایی در آموزش کارکنان، مراکز آموزش ضمن خدمت در شهرستان ها تقویت شد تا دوره های آموزشی در سطح محلی برگزار شود. این روند تا زمان انقلاب در ۱۳۵۷ ادامه داشت (حافظ نیا، ۱۳۶۹).
در بهمن ما ۱۳۶۶ قانون اهداف اساسی آموزش و پرورش مشتمل بر ۱۲ ماده و ۹ تبصره تصویب شد و به موجب آن آموزش مستمر معلمان و کارکنان آموزش و پرورش به منظور ارتقای سطح توانای شغلی آنان جزء وظایف اساسی آموزش و پرورش قرار گرفت. تعیین زمان دوره آموزشی، گرفتن مجوز برای اجرای آن دوره ها می تواند از وظایف این سازمان قرار گیرد (سعیدی، ۱۳۷۹).
۲-۶٫ اهداف آموزش ضمن خدمت کارکنان
آموزش ضمن خدمت کارکنان به منظور بهبود اطلاعات، مهارت ها و نگرش های کارکنان صورت می پذیرد. از لحاظ مفهومی این غایت اصلی بسیار وسیع و گسترده است، اما آنچه عملاٌ در سازمان های مختلف دنبال می شود، ممکن است بسیار محدودتر و متمرکز بر دانش تخصصی کارکنان باشد. به همین دلیل بین آموزش ضمن خدمت ایده ئال و آنچه در صحنه عمل جریان دارد، تفاوت زیادی وجود دارد.
اهداف آموزش ضمن خدمت عموماً بیانگر نقاط مطلوب است. از لحاظ نظری، نقاط مطلوب به ایده ئالها، ارزشها، باورها و ترجیحات اشاره می کند. بنابراین، اهداف آموزش ضمن خدمت نوعاً بیانگر مقاصد و اهدافی است که رسیدن به آنها مطلوب باشد. متأسفانه هر جا مسأله مطلوبیت مطرح شود، اختلاف نظر زیاد می شود. دلیل این امر آن است که داوری درباره ی مطلوب بودن یک پدیده غالباٌ بر اساس ارزش ها صورت می پذیرد (جنتری ، ۱۹۹۴). بدین ترتیب اهداف آموزش ضمن خدمت نیز تا حدود زیادی تحت تأثیر این داوری و در نتیجه اختلاف نظر قرار دارد. به این دلیل اهداف آموزش ضمن خدمت در کشورهای مختلف دنیا، همانند اهداف آموزش و پرورش، تحت تأثیر آموزش متنوعی از متغیر های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی قرار دارد. در نتیجه نمی توان از مجموعه ای از اهداف آموزش ضمن خدمت سخن گفت که مورد قبول تمام نظام های اجتماعی وحتی سازمانی باشد. با این همه مهمترین مواردی که به منزله ی مقاصد نسباً مشترک سازمان ها و نظامهای مختلف در خصوص آموزش ضمن خدمت قابل ذکر است به شرح زیر می باشد.
عکس مرتبط با اقتصاد

 

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت tinoz.ir مراجعه کنید.

 

 

    • هماهنگ و همسو نمودن کارکنان با سازمان

 

 

    • کاهش حوادث و ضایعات کاری

 

    • بهنگام سازی دانش و توانش نیروی انسانی در سازمان

 

    • کمک به تغییر و تحولات سازمانی

 

  • انطباق با شرایط و اوضاع و احوال اجتماعی (فتحی واجارگاه، ۱۳۸۷).
  •  تصویر درباره جامعه شناسی و علوم اجتماعی

 

دولت ها اکنون به این امر واقفند که یک اقتصاد پویا فقط از طریق دستیابی به شانس برابر به بهسازی مهارت ها و افزایش پتانسیل های شغلی همه کارکنان میسر می باشد. دلایل توجه فزاینده به آموزش ضمن خدمت معلمان از نظر میکائل دکینگ[۱۰] عبارت اند از:
الف) معلمان، همانند سایر بزرگسالان به آموزش مداوم نیاز دارند تا بتوانند با تحولات جامع هو هماهنگ شوند.
ب) لازم است فعالیت های آموزش و پرورش ارتباط نزدیکی با نیازهای ملی یا نیازهای جوامع محلی داشته باشند.
ج) تجربه نشان داده است که مواجه شدن با دگرگونی های آموزش و پرورش چنانچه با آموزش ضمن خدمت توأم نشود با شکست مواجه می شود.
ت) معلمان جدید باید تحت آموزش های قرار گیرند که باعث افزایش کیفیت تدریس آنها، تقویت مهارت های آموزشی و شایستگی های شغلی آنان شود (ذبیحی،۱۳۸۱).
اهداف آموزش ضمن خدمت در کشورهای مختلف دنیا، همانند اهداف آموزش و پرورش، تحت تاثیر مجموعه متنوعی از متغییر های سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی قرار دارد. بنابراین نمی توان از مجموعه ای از اهداف آموزش ضمن خدمت سخن گفت که مورد قبول تمام نظام های اجتماعی و حتی سازمانی باشد. با این همه مهمترین مواردی که به منزله مقاصد نسبتا مشترک سازمان ها و نظام های مختلف در خصوص آموزش ضمن خدمت قابل ذکر است به شرح زیر می باشد:

 

 

    • بهنگام سازی دانش و توانش نیروی انسانی در سازمان: به علت انفجار اطلاعات و تغییر و تحولات علمی همچنین ویژگی های فردی و تأثیر تحولات اجتماعی بر محیط کار و جو سازمانی مسئله آموزش های ضمن خدمت برای ممانعتت از نابهمگان شدن افراد در حرفه شان، مودر توجه جدی است.

 

  • تقویت روحیه همدلی و همکاری در بین کارکنان سازمان که از یک سو زمینه ارتباط متقابل با دیگر کارکنان را در محیط آموزش فراهم می سازد و از سوی دیگر، از طریق افزایش دانش و اطلاعات شغلی، برداشت ها و علائق حرفه ای تغریبا یکسانی را در آنان ایجاد می کند (فتحی واجارگاه، ۱۳۸۷).

 

۲-۷٫ اصول آموزش ضمن خدمت کارکنان:
در بحث آموزش ضمن خدمت مبانی نظری و اصول، نقش مهمی را ایفا می کنند. این اصول، چهارچوب نظری ویژه ای را بر این آموزش ها فراهم می کند تا بر مبنای آنها، فعالیت های آموزشی را دنبال کنند. این اصول بطور خلاصه عبارتند از:

 

 

    • آموزش ضمن خدمت کارکنان باید متناسب با ویژگی و نیازهای فراگیران باشد.

 

  • در آموزش ضمن خدمت فراگیران باید نقش فعالی در فرایند یاددهی – یادگیری داشته باشند (امام جمعه و سعیدی رضوانی،۱۳۸۱).

 

کمیسیون آموزش ضمن خدمت کنفرانس بین المللی آموزش انگلیسی، اصولی را در مورد آموزش ضمن خدمت معلمان به شرح زیر مطرح کرده است:

 

 

    • اصل مالکیت: همیشه در آموزش ها حق با معلمان است. آنها اختیار دارند تا با توجه به آموزش هایی که به آنها داده می شود، اعمالشان را تغییر بدهند یا ندهند.

 

    • اصل همکاری های جامعه و مدرسه: آموزش ضمن خدمت همکاری بین معلمان، اولیای مدرسه و اعضای جامعه، مورد قبول قرار گرفته است، ارتباط بین مدرسه، معلمان جامعه را تقویت می کنند.

 

    • اصل حمایت پنهان و آشکار: آموزش و پرورش باید از معلمانی که در آموزش های ضمن خدمت شرکت می کنند حمایت کرده و مورد تشویق قرار دهد.

 

    • اصل تداوم:پیشرفت های علمی و فناوری در حال تغییر، لزوم وجود نظام مستمری از آموزش ضمن خدمت را موجب می شود.

 

  • اصل یارگیری متقابل: برای برپا کردن دوره های آموزشی نیاز است تا محیط یادگیری متشکل از مدرس و معلمان شرکت کننده بوجود آید تا هر دو طرف از تجارب یکدیگر استفاده نمایند (فتحی واجارگاه، ۱۳۸۷).

 

۲-۸٫ آموزش و فناوری اطلاعات و ارتباطات:
نتیجه تصویری درباره فناوری اطلاعات
معلمان و استادان دانشگاه در زمینه ی دانش علمی و فناوری مورد استفاده در آموزش، با تغییرات سریعی مواجه هستند. پیشرفت های که در زمینه ی فناوری نوین از قبیل رایانه، لیزرها، ربات ها صورت گرفته است، دریچه ای نوین به روی متخصصان آموزش گشوده است، تا بتوانند با بهره گرفتن از فناوری های یادشده، شیوه های آموزش تدریس را بهبود بخشند.
فناوری اطلاعات و ارتباطات واژه ای است که اوایل دهه ی ۱۹۹۰ در ادبیات فناوری و سپس در ادبیات برنامه ریزی توسعه، مطرح شد. این مفهوم از تعامل سه قلمرو به دست آمد؛ ابتدا قلمرو اطلاعات و رایانه با هم ادغام شد و از تعامل آن در فناوری اطلاعات به وجود آمد. فناوری اطلاعات حوزه ای است که هم اکنون در زمینه های مختلفی مورد استفاده قرار می گیرد.سپس با تعامل حوزه ی فناوری رایانه . فناوری ارتباطات از دهه ی ۱۹۸۰ به بعد، قلمرویی تحت عنوان ارتباطات و فناوری در دنیا پدید آمد و در نهایت از تعامل این سه حوزه، قلمرو فناوری اطلاعات و ارتباطات شکل گرفت (جهانگرد، ۱۳۸۳).
امروزه فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان یکی از فناوری های نوین بشری نه تنها خود دست خوش تغییرات ژرفی شده است، بلکه به سرعت در حال تأثیرگذاری بر الگوی زندگی، روش آموزش، مدیریت، حمل و نقل، مسائل امنیتی، کار و تجارت و زمینه های دیگر زندگی است (علی احمدی و قلی زاده، ۱۳۸۲).
۲-۹٫ روش های آموزشی مبتنی برفناوری اطلاعات و ارتباطات
فرنچ، هال و جانسون (۱۹۹۳) سه روش را برشمرده اند که از طریق آنها فناوری اطلاعات و ارتباطات را می توان برای پشتیبانی موثر محیط یادگیری دانش آموز محور مورد استفاده قرار داد:

 

 

    1. تدریس غنی شده[۱۱]: تدریس غنی شده یعنی این که معلمان بتوانندفعالت های تدریس خود را با بهره گیری از فعالیت های مبتنی بر فناوری اطلاعات و ارتباطات پربار کنند. در کلاس های غنی شده، ممکن است از هر نوع امکانات مانند ارتباط پست الکترنیکی برای، ایجاد بحث بین دانش آموزان و معلمان و نیز همایش گروهی استفاده شود.

 

    1. یادگیری مجازی: یادگیری مجازی به فرایند یادگیری و تدریس از طریق شبکه جهانی اینترنت و بدون هر گونه تماس چهره به چهره بین افراد شرکت کننده گفته می شود. در این حالت، به جای سخن رانی فرصت های نوینی از طریق اینترنت برای یادگیری انعطاف پذیر و خودگردان فراهم می شود.

 

  1. آموزش پیشرفته: آموزش پیشرفته به فرایند کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات گفته می شود که برای تدریس و یادگیری پیشرفته فناوری بر اساس تفکر یادگیری مداوم و همیشگی است که بیان گر فرایند دست رسی به آموزش در زمان مورد نیاز برای یادگیری است (رضوی،۱۳۸۶).

 

۲-۱۰٫ تاریخچه فاوا در آموزش پرورش ایران
مجموعه اقدامات انجام شده در خصوص ورود فاوا به آموزش و پرورش ایران شامل ۴ مرحله می باشد:

 

 

    1. اولین گام برای ورود فناوری های جدید به آموزش و پرورش طرح جامع انفورماتیک در سال ۱۳۶۷ بود، که هدف از آن مکانیزه کردن سیستم اداری آموزش و پرورش از قبیل نقل و انتقال معلمان بود، در این مرحله فاوا بصورت یک ابزار مدیریت در ساختار اداری و مدیریتی آموزش و پرورش بود.

 

    1. در این مرحله فاوا به مثابه یک درس در آموزش و پرورش مطرح شد. پس ضرورت آشنایی با دانش آموزان مورد توجه قرار گرفت و درس آشنایی با رایانه وارد نظام درسی شد. در ابتدا بیشتر مفاهیم علوم رایانه ای ارائه می شد. در سال ۱۳۷۹ در بازنگری این درس، گرایش به فاوا ایجاد گردید. در نتیجه گرایش کار با رایانه در میان معلمان متوسطه تقویت شد. و باعث حضور فارغ التحصیلان رشته ی رایانه در آموزش و پرورش شد و همین کار توسعه ی فرهنگ فاوا در آموزش و پرورش شد.

 

    1. به تدریج با درک تحولات عمیق جهانی و نقش فاوا در توسعه، توجه مضاعف مسئولان آموزش و پرورش به گسترش بیش از پیش فناوری ها در سیستم آموزشی شد. این امر باعث شد توسعه فاوا به صورت یک جهت گیری کلی مورد توجه مدیران آموزش و پرورش قرار گیرد.

 

  1. این مرحله، توسعه فاوا در چارچوب طرح تکفا بود. با شکل گیری طرح تکفا در کشور، آموزش و پرورش که قبلا گام های مفیدی در زمینه فاوا برداشته بود، توانست بیش از سازمان ها و وزارتخانه های دیگر، از وضعیت جدید بهره گیرد. و بیشترین اعتبارات را به آن اختصاص دهد؛ با حمایت دولت در قالب این طرح، گام های موثری درزمینه ی توسعه ی فاوا برداشت.

 

در کل مهمترین اقدامات انجام شده طی سال های ۱۳۸۱ تا ۱۳۸۴ شامل موارد زیر است:
تجهیز و توسعه زیرساخت ها، راه اندازی شبکه رشد، آموزش سواد اطلاعاتی، تولید محتوا، همکاری های بین المللی(آیتی و عطاران،۱۳۸۵).
در آموزش و پرورش ایران، ورود فاوا حرکتی پر شتاب داشته و در اشکال گوناگون متظاهر شده است. و در این زمینه کارهایی در آموزش و پرورش به شرح زیر انجام شده است. تجهیز ۶۵۰۰ دبیرستان به آزمایشگاه های رایانه، شکل گیری شبکه ملی مدارس ایران، ایجاد رشته های مرتبط با فاوا در هنرستان های فنی – حرفه ای، برگزاری جشنواره چندرسانه ای رشد و جشنواره های تولید محتوایی الکترونیکی، برگزاری دوره های «آی سی دی ال» برای معلمان و کارمندان، اجرای آزمایش مدارس هوشمند، انجام طرح های پژوهشی، تلاش برای تدوین سند ملی توسعه ی فاوا در آموزش و پرورش (عطاران و آیتی، ۱۳۸۸).
۲-۱۱٫ فناوری در آموزش
فناوری در آموزش، کاربرد فناوری برای هر فرایندی است که موسسات آموزشی در عملکرد خود با آن سرو کار دارند. فناوری در آموزش، در واقع کاربرد فناوری برای فعلیت های چون تغذیه، بهداشت، امور مالی، برنامه ریزی، گزارش رتبه یا نمره و دیگر فرایندهای است که آموزش را در موسسات پشتیبانی می کند؛ برای مثال چنانچه در یک دانشگاه برای صدور کارنامه ی تحصیلی یا انجام ثبت نام دانشجویان از فناوری خاصی استفاده شود، مفهوم فناوری در آموزش آشکار است. در حال حاضر بسیاری از مدارس به نظام های رایانه ای مجهز هستندو از طریق آنها فعالیت هایی چون انتخاب درس، تهیه گزارش برای مقام های بالاتر و بررسی وضعیت تحصیلی دانش آموزان را انجام می دهد. از سوی دیگر، برخی بر این باورند که فناوری در آموزش مفاهیم دیگری چون فناوری آموزشی را نیز در بر می گیرد؛ به عنوان مثال بورگین (۱۹۹۹) فناوری آموزشی را بخشی از فناوری در آموزش می داند. به نظر وی، سه بخش عمده فناوری در آموزش را تشکیل می دهد. که عبارت اند از:

 

 

    1. سازمان دهی و مدیریت برخی از نظام های آموزشی (از مدرسه تا کل نظام آموزش یک کشور).

 

    1. برآوردن برخی از نیازهای تکمیلی نظام آموزشی و معلمان با مربیان (تدارک اطلاعات، تجهیزات ارتباطی، پردازش واژه ها و غیره).

 

  1. تحقیق فرایند یادگیری و تدریس (این بخش معادل فناوری آموزشی است).

 

بسیاری از افراد هنگامی که با اصطلاح فناوری آموزشی روبه رو می شوند، مفهومی از آن در ذهن خود دارند که بیشتر به مفهوم «فناوری در آموزش» نزدیک است. به همین سبب است که بعضی اوقات، در محافل علمی و آموزشی برخی از مباحث مربوط به فناوری آموزشی به نتیجه نمی رسد. نبود توافق بر مفهوم فناوری آموزشی و به بیانی بهتر، نداشتن شناخت کافی از آن می تواند به بروز چنین مسائلی بینجامد(رضوی،۱۳۸۶).
۲-۱۲٫ فاوا در آموزش و پرورش برخی از کشورهای دنیا
از علل موفقیت کشور هند در توسعه فاوا می توان مسائل زیر را عنوان نمود: تمرکز و تاکید مدیریت عالی کشور هند بر رویی توسعه فاوا و تبدیل شدن آن به یک قدرت برتر در این زمینه و تبدیل شدن به یکی از صادر کننده های بزرگ نرم افزار تا سال ۲۰۰۸، تغییر رویکرد از خود کفایی به همبستگی در اقتصاد که باعث ایجاد زمینه های لازم برای سرمایه گذاری و همکاریی شرکت های خارجی با این کشور عامل مهمی در توسعه صنعت فاوا در این کشور بوده است.وجود طرح و بر نامه مشخص و مصوب برای توسعه فاوا که نشان از وقوف مسئولین دولت هند نسبت به انجام مطالعات از سوی نهاد های مجرب و ذیصلاح دارد. و همه برنامه های مهم هند در این زمینه در سطوح ملی وایالتی دارای طرح و برنامه مشخص است. ایجاد یک وزارت مستقل، به نام وزارت فاوا واگذاری کلیه مسئولیت ها و امتیازات در زمینه برنامه ریزی و سیاست گذاری در زمینه فاوا ره وزارت مزبور از دیگر اقدامات دولت هند است و اینجاد زیرساختهای مناسب برای توسعه فاوا (حاجی، ۱۳۸۴).
در کشور انگلستان اهداف آموزش و پرورش در ارتباط با فاوا آشنا کردن دانش آموزان با مفاهیم پایه فاوا از قبیل اینترنت، به عنوان ابزارهای زندگی در هزاره سوم، و آشنایی با وسایل ارتباط جمعی از جمله رایانه و اینترنت می باشد. ایجاد امکانات مورد نیاز برای آموزش ابزارهای فاوا و گسترش آن در آموزش و پرورش از طریق صرف هزینه و سرمایه گذاری انجام می شود. بکارگیری نرم افزارهای آموزشی در برنامه درسی کلیه سطوح آموزشی، که در این زمینه توجه زیاد بر آموزش معلمان برای آشنایی با فاوا و توانایی استفاده از ابزارهای آن مبذول می گردد. زیرا معتقد هستند نقش معلم در مدارس بسیار مهم و کلیدی می باشد (جلالی و عباسی، ۱۳۸۳).
در کشور استرالیا توسعه شاخص های اجرایی برای فاوا در آموزش که شامل این موارد است: اطمینان از اینکه بخش آموزش و تربیت قادر است فرصت های را برای همه دانش آموزان فراهم کند تا آنها بتوانند توانایی خود را در استفاده از فاوا گسترش دهند. انتشار محتوای آموزشی دیجیتالی با کیفیت بالا و خدمات و در خواست هایی که یادگیرندگان را قادر می سازد تا بیشترین سود را از تغییرات و انقلاب online ببرند. در این کشور تاکنون ۴ برنامه راهبردی، توسعه ملی پیدا کرده است:

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *