براساس این نظریه ، ارزش اخلاقی هر عمل ، بستگی به نتیجه آن ندارد زیرا نتیجه آن در زمان اخذ تصمیم مشخص و معلوم نیست ولی ارزش آن عمل به نیت شخص تصمیم گیرنده بستگی دارد . نیت را می توان به تعهد تعبیر کرد زیرا چنانچه همواره بهترین ها را برای دیگران آرزو کنیم ، طبعا به شیوه ای عمل خواهد شد که نتایج سودمند حاصل شود . حقیقت امری ضروری است ، وفای به عهد واجب است و صداقت و امانت داری وظیفه است . پس حقیقت ، وفاداری و صداقت را می توان به عنوان اصول اساسی اخلاقی برشمرد . در فرضیه آغازگرایی وظایفی متصور است که نسبت به دیگران عهده دارند در حالی که در فرضیه پایان گرایی اعمالی وجود دارد که در نهایت بیشتری منافع را برای دیگران دنبال دارد (هس مر ، 1389) .
سرشناس ترین فیلسوفی که از این رویکرد پشتیبانی می کند ایمانوئل کانت می باشد . کانت عقیده داشت که عملی شایسته تقدیر و ستایش است که به دلیل منافع شخصی و نه در نتیجه خلق و خویی طبیعی بلکه به واسطه حس انجام وظیفه ، البته نه دقیقاً مطابق با چارچوب وظیفه ، بلکه به خاطر انجام وظیفه صورت گیرد . در صورتی که یک عمل اخلاقی درست ، انگیزه ای شخصی داشته باشد ، عمل قابل ستایشی محسوب نمی شود . در اغلب موارد ، وظیفه و نفع شخصی همزمان واقع می شود ، اما از دیدگاه کانت یک عمل معنوی فقط و فقط ، ما حصل عمل به وظیفه است حتی اگر برخلاف نفع شخصی واقع شود .
مباحثی که از دیدگاه آغازگرایی مطرح می شود مسئولیت را بر دوش فرد می گذارد . این باور که وظیفه کارکنان دولتی ، اجرای سیاست های صاحب منصبان سیاسی آنان می باشد ، تحت تاثیر این دیدگاه قرار می گیرد که پیروی از اصول اخلاقی ، اهمیت بنیادینی در مدیریت دراد . با شناخت فزاینده این مساله که مدیران دولتی در تمام سطوح دارای حوزه مشخصی از قدرت عمل هستند و این آزادی در مدیریت به یک قانون مدیریتی تبدیل می شود ، پیروی از مجموعه ای از اصول اخلاقی ، رفتار مدیر را هدایت خواهد کرد (لاوتن ، 1384) .
2-2-4-8-4) عدالت توزیعی
این نظریه از سوی جان راولز پیشنهاد شده است ، عدالت توزیعی را می توان از یک سیستم اقتصادی خاص توزیع منافع به یک سیستم اخلاقی برای ارزیابی رفتار گسترش داد که براساس آن می توان یک عمل را در صورتی که منجر به افزایش همکاری بین اعضای جامعه گردد ، درست ، عادلانه و مناسب نامید و یک عمل را در صورتی که در جهت مخالف هدف فوق عمل می کند می توان نادرست ، ناعادلانه و نامناسب نامید (هس مر ، 1389) .
در عدالت مفاهیمی چون عادل بودن ، شایستگی و سزاواری مطرح می شود . اصول رسمی عدالت را می توان در این اندیشه یافت که با موارد مشابه باید رفتاری مشابه و با موارد نامشابه رفتاری متفاوت داشت بیان مساله های قانون حفظ تساوی حقوق و تبعیض مثبت همواره مورد بحث بوده است . عدالت می تواند در دو حالت وجود داشته باشد : 1 . عدالت توزیعی ، 2 . عدالت رویه ای .
لاوتن (1384) معتقد است در اولین حالت چگونگی توزیع کالا و خدمات در سطح جامعه ، در نظر گرفته می شود .الف اینکه هر فردی ، سهمی مساوی با سایرین ، مطابق با نیازهای خود ، مطابق با حقوق فردی ، مطابق با تلاش های فردی ، مطابق با شایستگی های فردی و منطبق با خدمتی که به جمع (یا سازمان) ارائه می کند ، دریافت کند .
در عدالت رویه ای تاکید بر این است که فرآیندها و رویه ها همگی عادلانه و غیرتبعیض آمیز باشند . جان راولز اظهار می دارد که در نظریه عدالت دو اصل وجود دارد . اول هر فردی از حق آزادی مساوی و سازگار با آزادی مشابه دیگران ، برخوردار است . دوم نابرابری های اجتماعی و اقتصادی باید به گونه ای باشد که الف) از لحاظ عقلانی به نفع هر کسی باشد و ب) از طریق مشاغل و ادارات دولتی ، قابل دسترس به همگان باشد . او معتقد است که افراد باید یکی از این دو اصل را انتخاب کنند زیرا هر انتخاب دیگری می تواند بدین معنی باشد که افراد مورد ظلم واقع شده اند زیرا نمی دانند در کجای جامعه قرار می گیرند و از لحاظ فقیر یا غنی بودن ، با استعداد یا بی استعداد بودن ، زن یا مرد بودن می توانند از چه مزایا و امتیازاتی بهره مند شوند . بنابراین نابرابری ها را زمانی می توان تحمل کرد که تامین کننده منافع همه اعضا جامعه باشد (قاسمیان و شیروانی ، 1383) .
2-2-4-8-5) آزادی فردی
نظریه آزادی فردی یک مجموعه اخلاقی است که توسط رابرت نوزیک پیشنهاد شده است . تصور می شود که آزادی ، نخستین نیاز جامعه است . یک موسسه یا قانونی که آزادی فردی را نقض می کند ، حتی اگر منافع و رفاه بیشتری برای دیگران ایجاد کند ، باید به خاطر ناعادلانه بودن مردود اعلام شود . پروفسور نوزیک می پذیرد که جامعه مجموعه ای از افراد است و همکاری بین افراد برای سود اقتصادی ضروری است ، اما او معتقد است که این همکاری در نتیجه مبادله کالاها و خدمات عملی می شود . دارایی های هر شخص ، به شکل درآمد و ثروت و دیگر منابع ، از دیگر افراد جامعه و از طریق مبادله کالاها و خدمات تحصیل می گردد یا این که دیگران به وی هدیه می دهند .  الگوی فعلی دارایی ها ممکن است از طریق کاربرد هر یک از اصول توزیع (برای هر کس به طور مساوی ، یا براساس نیاز شخص ، تلاش وی ، مشارکت او و یا براساس صلاحیت وی) تحصیل شده باشد ، اما این الگوها به وسیله انتقال ها تغییر خواهند کرد و آن انتقال ها را (به وسیله مبادله هدایا) می توان تا زمانی که اختیاری هستند و نه اجباری ، عادلانه قلمداد نمود . مبادلات اجباری (بنا شده براساس استفاده از نیروی اجتماعی یا دیگر ابزار قهری و اجباری) ناعادلانه هستند .
آ
زادی فردی را می توان لزوما از یک منظومه بازار دارایی ها به یک منظومه اخلاقی ویژه ارزیابی رفتارها گسترش داد ، زیرا باید به افراد اجازه داده شود که از میان یک سری اعمال که به رفاه خود آنها منتهی می شود ، انتخاب هایی آگاهانه انجام دهند و این انتخاب ها تا زمانی که فرصت هایی یکسان برای انتخاب هایی آگاهانه برای دیگران فراهم آورد عادلانه یا درست یا مناسب هستند . (هس مر ، 1389) .
2-2-6) پیامد اخلاق در سازمانها :
اخلاق کار یک هنجار فرهنگی است که به نحوه مناسب و خوب در جامعه یک ارزش معنوی مثبت می دهد و بر این باور است که کار فی نفسه دارای یک ارزش ذاتی است (طاهری دمنه و همکاران به نقل از چرینگ ، 1390) به گونه ای که مفهوم اخلاق کاری درجه اهمیت بالایی در تصمیمات مسئولین سازمانها برای ایجاد و نگهداری کارکنان با انگیزه و سخت کوش دارد (قلی پور ، 1380) . از منافع اخلاق در سازمانها می توان به نظم بهتر روابط در سازمان که باعث افزایش سوتفاهم و کاهش تعارضات و بهبود عملکرد تیمی خواهد شد اشاره نمود دسلر نیز اشاره می کند که اگر کارکنان بر این باور باشند که با آنها رفتاری عادلانه و منصفانه می شود شاید تمایل بیشتری داشته باشند که بار کار بیشتر را تحمل کنند (صنوبری به نقل از دسلر ، 1387) .
2-3)رابطه فلسفه اخلاقی و رفتار فرانقش
2-3-1)مقدمه
دنیای امروز دنیایی پر از رقابت است و سازمانها بدلیل نیاز به انعطاف پذیری در مواجهه با رقبا بدنبال یافتن شیوه هایی برای حداکثر نمودن عملکرد و تلاش کارکنانشان هستند و یکی از مهم ترین موضوعاتی که سازمانها با آن مواجه هستند ، چگونگی انگیزش کارکنان است به اینکه نقش ها و وظایف خود را به خوبی انجام می دهند تا این اطمینان حاصل شود که سازمان اثربخشی خود را حفظ خواهد کرد (بهاری فر و همکاران ، 1390) . در واقع ، مجموعه ای ویژه از رفتارهای کارکنان می تواند تاثیر قابل توجهی بر موفقیت سازمان داشته باشد . به ویژه رفتارهایی که فراتر از الزامات تعریف شده نقش باشد (صنوبری ، 1387) .
2-3-2) اهمیت رفتار فرا نقش در سازمانها