شادکامی، مفهوم کیفیت زندگی

طیف میزان رفاه ذهنی پاسخگویان
افرادی که امتیازی بین 58 تا3/135 را کسب کنند، رفاه ذهنی شان درسطح «پایینی» قرار میگیرد.
افرادی که امتیازی بین 3/135 تا 6/212 را کسب کنند، رفاه ذهنی شان درسطح «متوسطی» قرار میگیرد.
افرادی که امتیازی بین 6/212 – 290 را کسب کنند، رفاه ذهنی شان درسطح «بالایی» قرار میگیرد.
هر یک از ابعاد آن به قرار زیر تعریف و عملیاتی شده اند:
3-8-2-1-شادکامی:
تعریف نظری: «شادکامی حالتی است که لزوما به احساس سرخوشی یا شادکامی خاصی کاهش پذیر است، حالتی که غالبا به عنوان رضایت یا خرسندی از آن یاد می شود»(فیتزپتریک،1383: 20). “مفهوم رضایت از زندگی نیز بعد ذهنی مفهوم کیفیت زندگی است که به طور کلی مبتنی بر درک فرد از وضعیت جسمی ، روانی و اجتماعی و محیطی خود و احساس رضایتمندی و شادمانی از بودن در این وضعیت می باشد”(احمدی، 1383: 4).
تعریف عملیاتی: برای اندازه گیری شادکامی روش های گوناگونی به کار برده می شود. برخی از ابزار های پرسشنامه که برای اندازه گیری شادکامی به کار می روند عبارتند از: پرسشنامه حالات شخصی که توسط بربنر و مارتین(1995) تهیه شده، پرسشنامه شخصیتی آیزینگ،پرسشنامه شخصیتی نئو، پرسشنامه شادکامی آکسفورد. در میان این پرسشنامه ها پرسشنامه شادکامی آکسفورد جایگاه ویژه ای دارد و در چندین پژوهش به کار رفته است. این ابزار در سال 1989 توسط آرجیل و لو تهیه شده است. در این تحقیق نیز از پرسشنامه شادکامی آکسفورد(OHI) الگو گرفته شده ولی سعی شده است که سوالات با توجه به فرهنگ جامعه محقق تهیه گردند.
در این پژوهش از گویه های ذیل جهت سنجش شادکامی اجتماعی در بین پاسخگویان (بر اساس طیف لیکرت)استفاده شده است:
اگر خواسته باشیم وضعیت الان را با 5 سال پیش مقایسه کنیم احساس شادکامی و سرزندگی در شما کمتر شده است یا بیشتر؟
شما در زندگی تا چه اندازه احساس آرامش می کنید؟
شما تا چه اندازه از پیشامد ها و روندهای زندگی خود راضی هستید؟
فکر می کنید که کارها و فعالیت های شما تا چه اندازه نتیجه بخش بوده است؟
شما تا چه اندازه احساس خوبی از زندگی کردن دارید؟
شما در خودتان تا چه اندازه انرژی و توان برای انجام کارهای نو و جدید می بینید؟
وقتی رویدادهای گذشته خود را مرور می کنید، تا چه اندازه احساس شادی و خوشحالی به شما دست می دهد؟
از نظر روحی و روانی تا چه اندازه خود را سرحال و آماده می بینید؟
تا چه اندازه به زندگی خود عشق می ورزید؟
10-در مجموع فکر می کنید تا چه اندازه توانسته اید به آن رضایت و خوشبختی که دوست دارید، برسید؟
برای سنجش هر یک از گویه های فوق، از طیف لیکرت استفاده شده که در آن به گزینه «خیلی کم» امتیاز 1، به گزینه «کم» امتیاز 2، به گزینه« تا حدی/متوسط» امتیاز 3، به گزینه «زیاد» امتیاز4 و به گزینه «خیلی زیاد» امتیاز 5 داده شد. دامنه نمرات 45 می باشد.بیشترین نمره به دست آمده 50 و کمترین 5 می باشد که بر روی طیف لیکرت سنجیده خواهد شد.سوالات بخش پنجم(10 سوال) پرسشنامه برای سنجش این مفهوم درنظر گرفته شده است. بدین ترتیب هر پاسخگو از مجموع گویۀ مطرح شده در شاخص شادکامی(10 گویه) قادر خواهد بود امتیازی بین حداقل 10 و حداکثر 50 را برای متغیر شادکامی کسب کند و در یکی از قسمتهای طیف زیر قرار گیرند:
50 6/36 3/23 10
بالا متوسط پایین